Dokumentet sekrete që “parashikuan” shpërbërjen e Jugosllavisë: Plani CIA-BND për ndarje paqësore ose të përgjakshme

Sipas raportimit, bëhet fjalë për një dokument të klasifikuar të CIA-s dhe shërbimit gjerman të inteligjencës BND, i cili thuhet se është përpiluar në vitin 1977 në Mynih gjatë një takimi mes agjentëve amerikanë dhe gjermanë. Dokumenti, i përshkruar shpesh si i falsifikuar ose i manipuluar, paraqet një skenar të detajuar për ndarjen e Jugosllavisë në zona ndikimi, duke parashikuar se procesi mund të realizohej në mënyrë paqësore ose të përgjakshme.

Sipas këtij dokumenti, Jugosllavia do të ndahej në dy blloqe të mëdha, një nën ndikimin gjerman dhe një tjetër nën ndikimin amerikan. Kur ky material krahasohet me realitetin e sotëm, analistët vërejnë ngjashmëri të habitshme me zhvillimet historike të viteve ’90, çka nxit dyshime se disa nga skenarët e paraqitur mund të jenë reflektuar në politikën ndërkombëtare të asaj periudhe.

Telegraph raporton se marrëveshja e përshkruar në dokument e konsideronte ndarjen e RSFJ-së në tri sfera interesi, një model i ngjashëm me periudhën e Luftës së Dytë Botërore, kur Jugosllavia u copëtua nga fuqitë e Boshtit. Në këtë skenar, pjesë të caktuara të territorit jugosllav do të kalonin nën ndikimin gjerman, të tjera nën ndikimin amerikan, ndërsa zona të veçanta si Vojvodina dhe Banati jugor do të viheshin nën sferën e Hungarisë. Serbia e mbetur do të ishte një shtet i reduktuar, pa Kosovën, pa pjesën jugore të territorit dhe pa Vojvodinën, e cila sipas dokumentit do të shndërrohej në protektorat hungarez.

Auto Bartje "XONI" publikoi Foto11:53 07.08.2025

➡️ ☎️ 044521093 ☎️ 049521093
#SHLEP AUTO BARTJE XONI #SUHAREK➡️PRIZREN ➡️ KOSOVA REGJION Autobartje #shlep #marimang #fushëkosov #prishtin #transport #car #adac #asistencrrugore #marimanga #autoshlep #autoterheqje #Kosovë #autotransport #prishtina
AUTOSTRADA E KOSOVES INTERNACIONAL

...më shumë

më shumë

Pretendohet se CIA kishte nisur të përgatiste skenarë për shpërbërjen e Jugosllavisë që në fillim të viteve ’70, pra një dekadë para vdekjes së Josip Broz Titos. Dokumente të deklasifikuara më vonë tregojnë se analistët amerikanë parashikonin se decentralizimi i thellë, tensionet etnike, dobësimi ekonomik dhe dinamika e bllokut lindor do ta bënin sistemin jugosllav të paqëndrueshëm pas epokës së Titos. Pas vitit 1981, kur shpërthyen trazirat në Kosovë dhe u rritën lëvizjet nacionaliste në republikë të ndryshme, hartat dhe skenarët e shpërbërjes nisën të qarkullonin më shpesh mes agjencive perëndimore.

Dokumenti i përmendur thekson se ndarja e Jugosllavisë në sfera interesi ishte konsideruar tashmë e pashmangshme në fund të viteve ’80 dhe se çështja e vetme ishte mënyra se si do të ndodhte: përmes një tranzicioni të qetë ose përmes një cikli konfliktesh të armatosura, ashtu siç përfundimisht ndodhi. Paralelizmi me Luftën e Dytë Botërore është një element tjetër që e bën dokumentin të rëndësishëm për analizë, pasi mënyra e ndarjes së propozuar ngjan shumë me copëtimin e Jugosllavisë nga ushtritë gjermane, italiane, bullgare dhe hungareze gjatë vitit 1941, kur u krijuan shtete kukulla si Shteti i Pavarur i Kroacisë, Serbia e Nediçit dhe shteti i pavarur i Malit të Zi, ndërsa zona të tjera u aneksuan nga vendet fqinje, përfshirë Shqipërinë.

Debati më i madh që ndjek këtë dokument lidhet me autenticitetin e tij. Disa e konsiderojnë një material analitik të brendshëm, disa të tjerë një dokument të rremë të krijuar për dezinformim, ndërsa ka edhe historianë që mendojnë se mund të ketë qenë një skenar i vërtetë strategjik. Ajo që e bën dokumentin të rëndësishëm është përputhja befasuese midis hartës së propozuar dhe zhvillimeve reale të shpërbërjes së Jugosllavisë në vitet 1990.