Me 61 vota pro dhe asnjë kundër, deputetët votuan dekretin që ndryshon kapitullin e tretë të Kushtetutës dhe shton nenin e ri 74a, i cili përcakton se kushdo ka të drejtë të përdorë para të gatshme në transaksionet bankare dhe në format e tjera të transaksioneve ligjore, në përputhje me ligjin. Ky akt kushtetues hyn në fuqi menjëherë pas shpalljes në Asamblenë Kombëtare.
Nisma u shty përpara nga shoqata Povezani smo, e cila në nëntor të vitit 2023 dorëzoi 56,267 nënshkrime, duke kërkuar mbrojtje të qartë të parasë fizike. Shoqata theksoi se termi “para në dorë” duhet t’i referohet gjithmonë parave në formë fizike dhe se kjo e drejtë duhet garantuar në nivel kushtetues. Për miratimin e ndryshimit nevojitej shumica prej dy të tretash e të gjithë deputetëve, kusht i cili u arrit pa kundërshtime.
Gjatë diskutimit të ligjit, deputetët nënvizuan rëndësinë e parasë së gatshme në situata krize, por edhe nga aspekti i privatësisë. Ata argumentuan se paratë fizike mbeten mënyra më e sigurt dhe më e besueshme e pagesës, sidomos në kohë të tensionuara gjeopolitike, kur sistemet dixhitale mund të mos funksionojnë për shkak të ndërprerjeve të energjisë, fatkeqësive natyrore apo sulmeve kibernetike. Sipas tyre, kjo reformë është një garanci që njerëzit do të kenë gjithmonë zgjedhjen dhe mundësinë e përdorimit të parasë fizike.
Deputeti Aleš Lipičnik nga Svoboda theksoi se paraja e gatshme nuk është vetëm një kartëmonedhë, por simbol i privatësisë, pavarësisë dhe mbrojtjes së të drejtave themelore. Ndërsa Janja Rednjak nga SD u shpreh se sanksionimi i kësaj të drejte në kushtetutë dërgon një mesazh të qartë se qytetarët duhet të kenë lirinë të zgjedhin mënyrën e pagesës. Ajo shtoi se paratë në dorë mbeten forma më e besueshme e pagesës në rastet kur teknologjia dështon.
Deputeti Matej Tašner Vatovec nga Majtas vuri në dukje rëndësinë e ruajtjes së parasë fizike në një botë gjithnjë e më të pasigurt, duke përmendur rreziqet e mundshme të sulmeve kibernetike dhe ndërprerjeve të energjisë elektrike. Zoran Mojškerc nga SDS theksoi se paraja e gatshme ka rëndësi të veçantë për të moshuarit dhe ata që nuk përdorin mjete dixhitale, dhe se nisma ka vlerë të veçantë pasi u iniciua drejtpërdrejt nga qytetarët. Jožef Horvat nga NSi shtoi se ky ndryshim kushtetues mund të parandalojë edhe çdo tentativë të ardhshme brenda Bashkimit Evropian për të kufizuar apo hequr paratë fizike.
Qeveria e Sllovenisë ndërkohë tërhoqi vëmendjen për aspektet ligjore që lidhen me kompetencat e Bashkimit Evropian në politikën monetare, por përshëndeti vendimin për t’i kërkuar mendim Bankës Qendrore Evropiane. BQE vlerësoi objektivin e propozimit, duke nënvizuar rëndësinë e forcimit të disponueshmërisë dhe pranimit të parasë së gatshme.
Me këtë vendim, Sllovenia bëhet një nga vendet e para në Evropë që e mbron qartë në Kushtetutë të drejtën për të përdorur para në dorë, duke garantuar se paraja fizike do të mbetet pjesë e pandashme e jetës ekonomike dhe juridike të qytetarëve të saj.







